FNV Witboek: aanbestedingsdrift dramatisch voor arbeidsmarkt taxi

Algemeen, Concessies

Het FNV heeft een Witboek Taxi uitgebracht met daarin voorbeelden van wat er op de arbeidsmarkt misgaat door aanbestedingen in het contractvervoer. Volgens het witboek is er sprake van “dramatische gevolgen” voor de arbeidsmarkt, die het gevolg zijn van “doorgeslagen aanbestedingsdrift”.

Het Witboek signaleert (evenals onder meer het SEO)  dat het steeds op de laagste prijs aanbesteden heeft geleid tot zo’n sterke prijsdaling, dat bedrijven allerlei overlevingstactieken inzetten om de aanbesteding toch gegund te krijgen. Overlevingstactieken van ondernemers gaan vrijwel altijd ten koste van het personeel, aangezien zeker 2/3 van de kosten van ondernemingen uit loonkosten bestaat. De prijsdruk bij aanbestedingen heeft niet alleen geleid tot baanverlies maar ook verdringing en sjoemelen met loon betalen.

Werknemersruil
Elke aanbesteding worden de duurdere ervaren werknemers ingeruild voor goedkopere en gesubsidieerde arbeidskrachten. Al jaren is sprake van een krimpende markt en veel chauffeurs die hun baan verliezen. Tussen 2011 en 2015 is de loonsom van de taxisector gedaald van 520 miljoen naar onder de 400 miljoen euro.Om lager in te schrijven bij aanbestedingen heeft de werkgever er baat bij om niet alle gewerkte uren uit te betalen. Ook wordt gesjoemeld met arbeidstijden, worden ritten niet goed geadministreerd en wordt met roosters gesjoemeld.

Transitievergoedingen
Het Witboek gaat in op de gevolgen van herhaald aanbesteden voor de arbeidsmarkt. “Een van de minst besproken risico’s bij aanbestedingen is dat van boventallige medewerkers. Sinds 2015 krijgen werknemers bij ontslag een transitievergoeding. Gemiddeld is dat in de taxisector zo’n 16.000 euro per fulltimer en op parttime basis 12.000 euro. De hoogte van een dergelijke vergoeding is afhankelijk van de opgebouwde arbeidsjaren.

Transitievergoedingen worden niet opgenomen in de kosten van de aanbesteding, maar de ondernemers maken die kosten wel. Volgens Minister Kamp vallen deze kosten onder “normaal ondernemersrisico”, zie eerder het artikel; Kamp: aanbesteding verliezen is normaal ondernemersrisico. Het FNV signaleert dat mede hierdoor een run staat op “goedkoop” personeel zonder transitievergoeding.

OPOV-regeling

Ook werkt de OPOV-regeling van personeel niet effectief. Op basis van deze regeling kan 75% van het personeel, als sprake is van Overgang van Onderneming, mee naar het winnende bedrijf. In de praktijk wordt er door de rechter lang niet altijd overgang van onderneming vastgesteld. Als het wordt vastgesteld is dat ook geen garantie dat een chauffeur een gelijkwaardige baan terug heeft.

Het Witboek signaleert dat taxichauffeurs die overgaan naar andere ondernemingen, gedwongen worden een standplaats van 100km verderop te accepteren, of verplicht worden elk weekend te rijden. “De kwaliteit van dienstverlening holt hierdoor achteruit en  de maatschappelijke gevolgen voor bijvoorbeeld de kosten van uitkeringen zijn groot.” Als een bedrijf al de correcte ontslagvergoedingen biedt, gaat het alsnog kopje onder.

Verdringing door Social Return

De FNV signaleert ook dat Social Return niet leidt tot meer maar eerder tot minder banen. “Door Social Return ontstaat er werkverdringing, ervaren werknemers gaan de uitkering in en anderen worden opgeleid om hun werk tijdelijk over te nemen.

Vakbondsbestuurder Minke Jansma: “Taxibedrijven zetten het liefst oudere werklozen aan het werk, uit de kaartenbak van het UWV of als vrijwilliger vanuit de bijstand, om aanspraak te maken op loonkostensubsidies. In een arbeidsmarkt die zo zwaar overspannen is met aantallen opgeleide taxichauffeurs zouden UWV en gemeenten er goed aan doen de subsidieregelingen stop te zetten. De nieuwe instroom via subsidieregelingen heeft geen enkele kans op een echte vaste baan.”

Zie ook:
Regeling overgang van onderneming bij aanbestedingen voorlopig niet in zicht
Modelbestek KNV tegen “ware kaalslag”; doelgroepenvervoer
Rechter Overijssel: uit aanbesteding volgt al dat OPOV van toepassing is
Karabulut: social return bij aanbestedingen leidt tot verdringing
SEO: Winner’s curse bij taxi aanbestedingen
Kamp: aanbesteding verliezen is normaal ondernemersrisico
3A3: Aanbestedingsregels intrinsiek onuitvoerbaar

Geef een reactie