Uitspraak CvB: concessieoverschrijdende verbindingen Utrecht toegestaan

Algemeen, Concessies

Vroeger ging er een bus van Alphen aan den Rijn naar het Leidseplein van Amsterdam. Het is zo’n 40 kilometer over de weg. De bus was dan ook erg populair bij de uitgaande jeugd van Alphen aan den Rijn. In 2008 was alles nog goed maar sinds 2010 moesten busgangers overstappen op Amsterdam Schiphol. De reistijd duurt zo zeker 20 minuten langer. Daarop kwam er een andere vervoerder, maar ook dan moest in Schiphol worden overgestapt.

Hoe kan dat dan? Als iedereen naar Amsterdam wil? Wat houdt de Alphenaren tegen. Vinden ze het nachtleven op Schiphol zo leuk? Het is de concessieoverschrijdende verbinding. Terwijl Alphen in Zuid-Holland ligt, ligt Amsterdam in Noord-Holland. De aanbestedende dienst voor het interregionale vervoer is Zuid-Holland. Zuid-Holland gaat natuurlijk niet betalen voor bussen die voor 60% van de route door Noord-Holland rijden. Bovendien moet de concessiehouder in Noord-Holland dat maar net toelaten, en laat dat nu net de concurrent zijn.

Zelf als stad iets regelen van een busje naar Amsterdam, kan ook niet. Het idee van een concessie is niet dat gemeenten er concurrerend vervoer op toelaten. Het is een concessie. Dan zou je concurreren met die lijn die naar Schiphol gaat. Bovendien concurreer je dan met de lijn buiten je eigen concessiegebied. Dit geldt door het hele land, in regio-overstijgende routes. Je bent altijd al sneller met de auto. Maar als je een provinciegrens overstijgt, dan geldt dat al helemaal.

Hoe ging dat dan in Utrecht?

eemnes-tergooi
Eemnes – Tergooi

In de regio Utrecht was aanbieder Syntus eigenwijs. Syntus heeft in zijn Utrechtse aanbesteding spontaan buslijnen aangeboden die deels buiten het concessiegebied van Utrecht lopen. En dat, zonder daartoe tijdig over de vereiste toestemming van de desbetreffende concessieverlener te beschikken.

Dat kan niet, vond Connexxion. Het gaat om vier grensoverschrijdende lijnen:
– de nachtbuslijn N126 tussen Amsterdam, Leidseplein en De Ronde Venen,
– buurtbuslijn 573, die vanuit Eemnes doorrijdt naar het Tergooi ziekenhuis in Blaricum en zodoende de halte bij het Tergooi ziekenhuis aandoet in het concessiegebied Gooi- en Vechtstreek, waar Connexxion de concessiehouder is,
– spitslijn 207 van Montfoort naar Utrecht Science Park (De Uithof) en
– spitslijn 272 van Bunschoten-Spakenburg via Soest naar Utrecht Science Park (De Uithof).

Hoe zit het nu – as voorbeeld- met buurtbus 573 van Eemnes naar Blaricum. Eemnes ligt in Utrecht, tegen de grens van Noord-Holland geplakt. De route van bus 573 gaat precies over de provinciegrens van Utrecht naar het Tergooi -ziekenhuis, dat via Laren 5 kilometer verderop in Blaricum, Noord-Holland ligt. Daar in Noord-Holland heeft Connexxion een concessie. Connexxion meent dat de aanbesteding van Syntus op ontoelaatbare wijze inbreuk maakt op de exclusieve rechten door Noord-Holland van Connexxion en Qbuzz als concessiehouders van Noord-Holland, terwijl het bestek en het programma van eisen grensoverschrijdende lijnen in omstandigheden als hier aan de orde niet toelaten.

Achteraf is er toestemming voor gekregen van GS Noord-Holland. Die toestemming had, volgens Connexxion vooraf geregeld moeten worden met GS van Noord-Holland. “Als dit zou zijn toegestaan, kan GS op de uitslag van de aanbesteding sturen. In de kern komt het erop neer dat de inschrijver aldus bij zijn inschrijving zijn eigen spelregels kan hanteren hetgeen uiteraard onaanvaardbaar is.”

Dat werkt volgens Connexxion een onaanvaardbare vorm van cherry picking in de hand, aldus Connexxion. Door de inbreuken op aanpalende concessies scoort Syntus in de gunningsbeslissing van 14 juli 2015 hoger op het vervoersplan en de buurtbus.

Het CvB vindt het voor de bepaling of deze inschrijving is toegelaten niet relevant, want het doel was van de provincie. Dat de bereikbaarheid van een ziekenhuis voor Eemnes in gevaar komt, oordeelt het CvB niet relevant voor de vraag of het is toegelaten. Wel oordeelt het CvB dat uit de relevante wet- en regelgeving niet blijkt of de inschrijving van Syntus op het punt van de vier hiervoor aangeduide concessiegrensoverschrijdende lijnen was toegestaan.

Afwijken van het Programma van Eisen zou in strijd zijn met het beginsel van gelijke behandeling. Maar in het Programma van Eisen was die mogelijkheid voor grensoverstijgende lijnen nadrukkelijk wel aangeboden. Volgens het College is dan ook geen verbod te lezen (andere) concessiegrensoverschrijdende lijnen aan te bieden.

Eemnes kan opgelucht ademhalen. Syntus mag vooralsnog naar het ziekenhuis in Blaricum rijden. Voor de jongeren in Alphen is het nu maar hopen dat de vervoerders in Zuid-Holland ook eigenwijs zijn.

Zie: http://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:CBB:2016:348

Geef een reactie