CPB: milieuwinst plastic inzamelen beperkt, stimuleer innovaties

Het Centraal Planbureau bericht vandaag dat de milieuwinst van het inzamelen van plastic maar beperkt is. De inzameling staat of valt met de kwaliteit van het verzamelde plastic. Dit concludeert het Centraal Planbureau (CPB) in het rapport ‘De circulaire economie van kunststof; van grondstoffen tot afval’. Het CPB roept daarom op dat de overheid meer gaat investeren in innovaties uit de markt, bijvoorbeeld voor het terugdringen van de plastic soep, of het terugdringen van overbodig gebruik, in bijvoorbeeld cosmetica.

Van het recyclen van plastic, zoals via plastic heroes, moeten we het volgens het CPB niet hebben. Het is de vraag wat het recyclen aan milieuwinst oplevert zo stelt het CPB. Het huidige ingezamelde plastic wordt verwerkt tot een nieuw basisproduct van matige kwaliteit dat beperkt bruikbaar is. Het beleid rond het recyclen van plastic is bovendien sterk gericht op het vergroten van de hoeveelheid ingezameld materiaal. Hierdoor kunnen grote voorraden ontstaan, wat uiteindelijk tot het alsnog verbranden van het gescheiden afval leidt. Door het ingezamelde plastic beter te sorteren, gaat de kwaliteit van de gerecyclede kunststof omhoog. Dit leidt weliswaar tot hogere kosten, maar ook tot meer milieuwinst. De bijdrage van recycling aan de reductie van de CO2-uitstoot is beperkt: hooguit 0,15% van de totale uitstoot in Nederland. Er is ook geen directe relatie te leggen tussen het recyclen van kunststof en het terugdringen van zwerfafval en plastic in het oppervlaktewater; de zogeheten ‘plasticsoep’.

Bron: CPB 2017

In Nederland belandt per jaar naar schatting 50 miljoen kilo (kiloton) afval in de leefomgeving. Dit zwerfafval bestaat voor circa 20 procent uit plastic, waarvan circa 92 procent uit
verpakkingen (KplusV, 2015, milieucentraal.nl).28 Het aandeel zwerfafval in het totale verpakkingsafval van Nederlandse huishoudens is daarmee enkele procenten. Dat lijkt zo bezien beperkt, maar een relatief kleine stroom kan zorgen voor relatief grote maatschappelijke kosten. De kosten van preventie en verwijdering van zwerfafval in Nederland zijn geraamd op 250 miljoen euro in 2010, grotendeels voor rekening van gemeenten (KplusV, 2015).

Het CPB heeft geen alternatieve maatregelen onderzocht om zwerfafval en plasticsoep tegen te gaan. Het rapport signaleert wel aanknopingspunten die mogelijk kansrijk zijn. Zo kunnen regels (vaak in internationaal verband) voor bijvoorbeeld het gebruik van kunststof in cosmetica worden aangescherpt, kunnen technieken om kunststof uit afvalwater te filteren verder worden verbeterd, en kan het statiegeldsysteem worden uitgebreid. Nieuwe technologische ontwikkelingen zouden bovendien de kwaliteit van het gerecyclede kunststof kunnen verbeteren en de kosten van recycling kunnen verlagen.

Zie verder: de notitie en het bijbehorende achtergronddocument.

 

redactie Auteur

Geef een reactie