BAM en PhilHavana bouwen wooncomplex Wilhelminapier in opdracht van Bouwfonds.

Op de Wilhelminapier in Rotterdam hebben VOF PhilHavana en BAM Bouw en Techniek de realisatieovereenkomst voor wooncomplex De Sax getekend. VOF PhilHavana (een samenwerking tussen BPD | Bouwfonds Gebiedsontwikkeling en Synchroon) en BAM Bouw en Techniek geven hiermee het officiële startsein voor de bouw van een uniek en duurzaam woongebouw.

De Sax bestaat uit twee woontorens, Philadelphia en Havana, die met elkaar verbonden worden door een markante ‘gouden balk’ op grote hoogte. Het project is een toonbeeld van intensief ruimtegebruik, met 916 woningen – waarvan 50 procent bestemd voor betaalbare middenhuur – en een sterke focus op mobiliteitstransitie en leefbaarheid. (Red AN, volgens de visuals is de gouden balk een overhangend stuk flat van 5 woonlagen en ca. 15 appartementen)

‘Met de realisatie van De Sax voegen we een krachtig en eigenzinnig woongebouw toe aan de stad. Het is voor ons een prachtig voorbeeld van hoe je met innovatieve bouwprocessen veilig, efficiënt en duurzaam kunt bouwen in een dynamische stadsomgeving. Samen met onze partners realiseren we hier een toekomstbestendig woongebouw van 180 meter hoog en bouwen we samen aan het Rotterdam van morgen’, aldus Eric Moleman, managing director BAM Bouw en Techniek – Projecten.

Bron: BAM, 16 oktober 2025

NDR

Het ontwerp is van MVRDV Architecten. BAM gaat het zo bouwen. Hoe zit het dan met de eigen verantwoordelijkheid van de sector voor de bouwplantoets? Of toch de projectmanager Sement van de Wilhelminapier? Is dat de eigen verantwoordelijkheid van de huurder om een draagkrachtmeting te doen en moet die dan ook rekening houden met de afschuifsterkte? Het project belooft een toetsing te worden voor de nieuw in werking getreden Wet kwaliteitborging bouw.

Naast de tender voor de projectmanager vonden we ook een tender terug voor de gebiedsontwikkeling Rijnhaven. Daar meldt Rotterdam dat alles uit de kast mag worden gehaald. Zo zegt Rotterdam:

Met de Rijnhaven scheept Rotterdam in voor een nieuwe stijl van integrale gebiedsontwikkeling. De stad opent deze A locatie voor een lange termijn co-productie met private partijen, burgers en instellingen.

Deze start markeert tevens een nieuwe roldefinitie voor de gemeente. Als eigenaar van de haven leggen we dit keer geen uitgewerkte plannen op tafel. Ook komt op de tafel evenmin een zak met geld te staan. Dat betekent een behoorlijke koerswijziging in het traditionele opdrachtgever-opdrachtnemermodel. In deze gebiedsontwikkeling ziet gemeente Rotterdam zich als één van de mogelijk vele coproducenten die samenwerken aan ambitieuze waardeproductie. Wat ons onderscheid (red AN + t) van de andere coproducenten is dat we uiteraard verantwoordelijk zijn voor het publieke welzijn op de korte en lange termijn. Vanuit die positie formuleert de gemeente Rotterdam een set van gewenste maatschappelijke baten en randvoorwaarden. De rol van de gemeente zal zich – naast het beschikbaar stellen van de locatie – vooral richten op kaders stellen en faciliteren.

Publiek welzijn, dus ook dat welzijn van de bewoners in dat overhangende stukje? Gelukkig is 1 januari 2024 de Wet Kwaliteitsborging in de Bouw in werking getreden. In delen. Het moet 180 meter hoog worden. Zodat je een verrekijker nodig hebt voor je eigen private bouwplantoets. Misschien in dit verband wel even interessant om te lezen wat de Rabobank nou eigenlijk van risicomanagement vindt. https://www.rabobank.nl/kennis/d011438259-risicomanagement-in-de-bouw-welke-risicos-zijn-er

Uniek is de ogenschijnlijke zweefbouw inmiddels niet meer. Op het stadionplein in Amsterdam verscheen zo het Zuidblok, naar een verplicht gesteld ontwerp van Rem Koolhaas. https://arcam.nl/architectuur-gids/zuidblok-stadionplein   en het welbekende Pontsteigergebouw van Arons en Gelauff Architecten uit 2008. Dat dat gebouw wel tegen een stootje kan, moge ook blijken uit het drugslab dat er in 2024 nog werd aangetroffen.

Ook het Gerechtshof aan het IJdok in Amsterdam van Claus en Kaan Architecten heeft een flink zwevend deel, het was de eerste in zijn soort maar heeft een grote trend gezet. Naar het vermoeden van de wiskunde alfa van Aanbestedingsnieuws, is dat met zijn 9 bouwlagen ondanks de beperkte lengte toch een van de meer risicovolle zweefbouw delen. Al zagen we in dat Zuidblok dus bij de marathon een naad of scheur die er op de opleveringsfoto’s nog niet zat. Een gebouw van Damocles, constructieve veiligheid heeft naar het inzicht van Aanbestedingsnieuws toch ook een spirituele kant.

Maar dat is toch allemaal geen Aanbestedingsnieuws? Nou, dat weet Aanbestedingsnieuws eerlijk gezegd niet. De hamvraag die Aanbestedingsnieuws had met dit project, is met het persbericht nog niet beantwoord. Had Bouwfonds dit project als al dan niet voormalig semi-overheid met voor een groot deel publieke pensioenen, nou moeten aanbesteden? De vraag die daarvoor relevant is, is niet zozeer het eigendom, maar wel de financiering van het fonds, alsmede de vraag of met de gebiedsontwikkeling de uitvraag voor het wooncomplex en de architectuur niet indirect in opdracht van de gemeente Rotterdam wordt gekocht. Wanneer is dat nou, Aanbestedingsnieuws kan zich er geen jurisprudentie van herinneren, maar de tekst van de aanbesteding van Rotterdam lijkt daar wel op te duiden. Zie ook: https://www.pianoo.nl/nl/inkoopproces/fase-1-voorbereiden/aanbestedingsplicht